µLogger

1. Po co mi to, skoro mam już swój logger

To pytanie jest właściwe. Masz N1MM Logger+, Log4OM albo QLog, znasz go, masz w nim historię, ustawione CAT, bandmapy — i nie masz zamiaru się przenosić. Dobra wiadomość: µLogger nie prosi Cię o to. To nie jest kolejny logger konkurujący o Twoje QSO. To mały program, który stawiasz obok — dostaje te same dane co Twój logger (CAT, a czasem i same QSO), ale sam nie próbuje być bandmapą, clusterem, bazą DXCC ani tabelką wyniku. Tego pilnuje nadal Twój dotychczasowy program.

µLogger pilnuje też kilku innych rzeczy, które w dużych programach albo nie istnieją, albo wymagają osobnych narzędzi i pamiętania o nich w trakcie zawodów:

2. REC — czarna skrzynka stanowiska

To jest właściwie powód, dla którego ten program w ogóle istnieje. Na pasku narzędzi jest jeden, duży, czerwony przycisk REC — celowo tak widoczny, żebyś w gorączce zawodów miał pewność, czy nagrywanie działa, bez szukania w menu.

Są dwa tryby, włączane niezależnie w ustawieniach:

Studio ma jeszcze jedną opcję dla operatorów kręcących wideo z zawodów: „Chcę synchronizację LTC” — jeśli do stanowiska podpięty jest zewnętrzny generator kodu czasowego (np. do klapsa/montażu), µLogger sam go rozpozna i wpisze ten czas do nagrania zamiast zegara systemowego. Jeśli nie robisz wideo — po prostu tego nie zaznaczasz i nic Cię to nie kosztuje.

3. Jak to się spina z Twoim loggerem

Tu jest kluczowa rzecz: nie musisz niczego przepinać w N1MM, Log4OM czy QLog. Te programy już dziś potrafią rozmawiać z innymi po sieci lokalnej — tak działa np. WSJT-X wysyłający zalogowane QSO do Twojego loggera, albo bandmapa dzieląca się spotami między stanowiskami multi-op. µLogger po prostu wpina się w tę samą, już istniejącą „wtyczkę” (UDP), a nie każe Ci budować nowej.

W praktyce robi trzy rzeczy naraz, i możesz użyć dowolnej z nich, niezależnie od pozostałych:

• Słucha tego, co Twój duży logger albo WSJT-X/JTDX i tak już wysyłają po sieci.
• Przekazuje dalej — jeśli WSJT-X/JTDX ma miejsce tylko na jeden skonfigurowany cel (a Ty chcesz, żeby dane trafiły i do loggera, i do µLoggera), to on odbiera i podaje dalej bez zmian.
• Sam się podszywa pod WSJT-X — wysyła zalogowane QSO w formacie, który QLog (i podobne programy) rozumie od razu, bez żadnej specjalnej konfiguracji po ich stronie.

4. Ekran, którego się nie boisz

Całe okno to pasek ikon u góry i jeden formularz QSO poniżej — bez zakładek, bez schowanych ustawień. Typowy przebieg zawodów/łączności wygląda tak:

1. Przed startem — jednorazowo wypełniasz znak, grid, QTH w ustawieniach operatora (ikona z sylwetką osoby) i włączasz „Tryb kontestowy”, jeśli robisz zawody.
2. Klikasz REC, jeśli chcesz nagrywać — napis zmienia się na czerwone [REC], więc widać z daleka, że działa.
3. Start sesji — od tego momentu numer QSO liczy się sam pod polem znaku, razem z grupą nadawaną/odbieraną.
4. Logujesz normalnie: znak, raporty, tryb, częstotliwość — Save zapisuje, formularz się czyści, gotowe na kolejne. Imię/QTH/lokator korespondenta zwykle uzupełniają się same (patrz §5).
5. Koniec sesji — zamyka dzień pracy: zeruje numerację z powrotem do 1, kończy plik zgłoszeniowy (jeśli eksportujesz Cabrillo) i — jeśli masz włączone — wysyła cały log do QRZ.com Logbook jako uzupełnienie. Samo zamknięcie programu tego nie robi, więc nic się nie „zgubi”, jeśli zapomnisz kliknąć.

Mała dioda przy polu częstotliwości pokazuje, czy CAT z radiem żyje (zielona/żółta/czerwona) — kliknięcie wymusza ponowną próbę połączenia. Przycisk Web obok formularza od razu otwiera stronę QRZ.com dla wpisanego znaku.

Sam u góry formularza jest pasek S-metra — żywy odczyt siły sygnału z radia (S1…S9, potem +20/+40/+60), zabarwiający się od zielonego przez żółty do czerwonego wraz ze wzrostem poziomu. Dzięki temu w trakcie łączności nie musisz zerkać na wyświetlacz radia: logujesz QSO i patrząc w µLoggera od razu widzisz, z jakim poziomem sygnału przyszła korespondencja. Pasek działa tylko przy połączonym CAT — bez niego pokazuje po prostu „CAT niepołączone”, więc od razu widać, że warto sprawdzić diodę obok.

Gdy masz włączone nagrywanie (kontest i/lub Studio, §2), pod S-metrem dochodzi drugi, podobny pasek — skala w dB (-60…0) zamiast S-jednostek. To ten sam wskaźnik poziomu nagrywania, o którym mowa w ustawieniach operatora: pokazuje na żywo, jak głośno faktycznie nagrywa się to, co leci z radia, więc widzisz od razu, jeśli poziom jest za niski albo przesterowany, zamiast dowiadywać się tego dopiero po zawodach.

5. QRZ, radiodyplom, Hamevents — wysyła się samo

Trzy rzeczy, które normalnie robi się ręcznie po zawodach — eksport ADIF, logowanie na stronę, wgrywanie pliku — µLogger robi za Ciebie w tle, jeśli raz je włączysz.

QRZ.com Logbook

Zaznaczasz „Wysyłaj do QRZ” i podajesz login/hasło (opcjonalnie klucz API, jeśli masz subskrypcję Logbook Data — wtedy każde QSO leci na bieżąco). Niezależnie od klucza, przy „Koniec sesji” cały plik sesji trafia do QRZ jeszcze raz, zwykłym zalogowaniem na stronę — na wypadek, gdyby klucza nie było albo coś po drodze zawiodło.

Radiodyplom.pl

To pełne wsparcie, nie dodatek: jeśli bierzesz udział w akcjach dyplomowych, przycisk „Wyślij do radiodyplom” wysyła cały log bieżącej sesji do wszystkich aktualnie aktywnych akcji naraz — bez szukania, która akcja akurat trwa. Radiodyplom.pl nie ma własnego API, więc to wysyłanie zbiorcze odbywa się tymi samymi danymi logowania co na stronie.

A jeśli dodatkowo wpiszesz klucz API danej akcji, przestajesz w ogóle o tym pamiętać: każde QSO, w chwili zapisania w µLoggerze, leci do radiodyplom.pl na żywo — dokładnie w tym samym momencie, w którym trafia do Twojego dużego loggera (§3) i do lokalnego pliku ADIF na dysku. Jeden wpis QSO, trzy miejsca na raz, zero ręcznej roboty po zawodach.

Hamevents

„Pokaż aktywność” wysyła do Hamevents cichy, okresowy sygnał: jaka stacja, na jakim paśmie, w jakim trybie. To odrębna usługa sieciowa SP3SEB, obok µLoggera — i sama w sobie unikat: darmowy backend z poważnym mechanizmem czasu rzeczywistego (Nchan) w jednym zespole, na który trudno dziś znaleźć darmową alternatywę. Twój logger nadal robi swoje, µLogger tylko melduje, że stacja żyje i pracuje.

6. Radio i CAT

Połączenie z radiem idzie przez Hamlib, w oknie „Ustawienia Hamlib” pod ikoną koła zębatego na pasku narzędzi — dokładnie ten sam mechanizm, którego używa większość dużych loggerów, więc model radia, port szeregowy i prędkość transmisji ustawia się tak samo, jak już to robiłeś w N1MM/Log4OM/QLog. Imię i QTH z ustawień operatora są dodatkowo wykorzystywane do „selfspota” na DX Clusterze.

Jedna opcja jest tu szczególnie warta uwagi, bo dotyka dokładnie problemu „kto trzyma port COM”: „Współdziel port przez rigctld (np. z WSJT-X)”. Bez niej tylko jeden program na raz może mieć otwarty port radia — a przecież zwykle masz już WSJT-X i duży logger, które o ten port konkurują. Zaznaczenie tej opcji stawia między µLoggerem a radiem serwer rigctld, z którego korzysta wtedy każdy program naraz, bez rozłączania pozostałych. Pełny opis pól — w ściągawce, §10.

7. Zanim zaczniesz

Minimalna kolejność, żeby uruchomić µLoggera obok swojego loggera, bez czytania niczego więcej:

1. Pobierz i zainstaluj przez uLoggerDownloader (Windows), wersję na Linuksa albo wersję na macOS (macOS 12 Monterey lub nowszy) — zamiast ręcznie pilnować numerów buildów, downloader sam ściąga aktualną wersję i sam się aktualizuje przy kolejnych.
   Na macOS plik jest „universal" — jeden i ten sam plik .dmg działa zarówno na starszych Makach z procesorem Intela, jak i na nowszych z czipem Apple (M1, M2, M3…). Nie trzeba wybierać wersji — system sam uruchomi właściwą część pliku.
2. Ustawienia operatora → wpisz znak, grid, QTH.
3. Jeśli robisz zawody → zaznacz „Tryb kontestowy”.
4. Jeśli chcesz nagrywać → zaznacz „Nagrywaj audio” i/lub „Studio”, wybierz źródła Radio/Mikrofon.
5. Jeśli chcesz automatycznej wysyłki → uzupełnij dane QRZ.com i/lub radiodyplom.pl.
6. Jeśli chcesz, żeby µLogger rozmawiał z Twoim loggerem po sieci (§3) → ikona sieci, adresy jak w §9.

To wszystko — reszta ustawień ma sensowne wartości domyślne i nie trzeba ich ruszać, dopóki czegoś konkretnego nie zabraknie.

8. Ściągawka: ustawienia operatora

9. Ściągawka: ustawienia sieci

Okno „UDP Forwarding Settings”, pod ikoną sieci na pasku narzędzi — dokładne adresy do tego, co opisane po ludzku w §3.

10. Ściągawka: ustawienia Hamlib

Okno „Ustawienia Hamlib”, pod ikoną koła zębatego na pasku narzędzi — pola typowe dla każdego programu opartego o libhamlib, więc większość z nich już znasz z innego loggera.